Қазақ әдебиеті кафедрасы

Кафедра тарихы

Кафедра меңгерушісі м.а. ф.ғ.д., профессор Ж.Ж.Жарылғапов
Қазақ әдебиеті кафедрасы

Кафедра тарихы: Кафедра 1966 жылы Қарағанды мұғалімдер институтында «Қазақ тілі мен әдебиеті» деп аталған ортақ кафедрадан бөлініп, өз алдына жеке шаңырақ көтерді. Жаңа ұжымды сол шақтағы филология ғылымдарының кандидаты, доцент З.Т.Жұмағалиев басқарды. Кафедраның алғашқы құрамында филология ғылымдарының кандидаты, доценттер А.Н.Нәрешов, Ә.Әзеиевтер, аға оқытушылар Қ.К.Лекеров, М.К.Смағұлов секілді білікті мамандар еңбек етті. 2004 жылы кафедра «Қазақ фольклоры және әдебиет тарихы» және «Әдебиет және теория» кафедралары болып дербес жұмыс жасады да, 2007 жылы «Қазақ әдебиеті» атауымен қайта біріктірілді.
Бүгінде тек Орталық Қазақстан аймағында ғана емес, еліміздегі білім мен ғылымның орталығына айналып отырған қазақ әдебиеті кафедрасы елу жыл тарихында орта және арнаулы орта мектептерді білімді де сауатты мамандармен қамтамасыз етуде өлшеусіз еңбек сіңірді. Мыңдаған шәкірт білім-ғылым нәрімен сусындап, мұғалім, тәлімгер-ұстаз аталатын қасиетті мамандықтың иесіне айналды. Оның бәрі де бүгінде еңбек ардагері атанып отырған ғалым-әдебиетші ағаларымыз бен апайларымыздың арқасы десек, артық айтқандық емес.
Жаңадан ашылған кафедраның ірге тасының берік нығайуына еңбек сіңірген ардақ тұтар тұлғалардың бірі – филология ғылымдарының кандидаты, доцентАйтбай Нәрешұлы Нәрешов болатын. Сталиндік «халық жауларын әшкерелеу» науқанының салдарынан біраз жылдар бойы тағдыр талқысын көрген ағамыз халық ауыз әдебиеті мен қазір хандық дәуір әдебиеті аталып жүрген қазақ әдебиеті тарихынан өте білгір маман, ғалым-әдебиетші еді. Дәріс жүргізудегі педегогикалық шеберлігі өте жоғарылығы сондай, дәріс оқу барысында ала келген дәріс мәтініне бірде бір қарап жатпайтын. Қарағанды мұғалімдік институтының қабырғасына елуінші жылдардың аяқ шенінде келген А.Н.Нәрешов оқу орны университет дәрежесіне ие болғаннан 1980 жылы қайтыс болғанға дейін жан аямай қызмет жасады. Сол кезеңде алдын көріп дәріс тыңдау құрметіне ие болған шәкірттері ардагер ағаны үнемі қимастықпен еске алады.
Білікті маман дайындауда мұғалімдік шеберлікті шыңдауды басты мақсат етіп алға қойған кафедра ашылған кезден-ақ  тәжірибелі де ізденімпаз ұстаз, Ұлы Отан соғысының ардагері Қаби Кәкенұлы Лекеров жұмысқа шақырылды. Ұстаздық қызметпен қоса ғылыми зерттеу жұмыстарымен шұғылдануды биік мақсат тұтқан ағаның ғылыми шығармашылығындағы жүзден астам сын-зерттеу және публицистикалық мақалалары мен «Қазақ балладалары» (1997) атты еңбегі ұлттық әдеби сын мен ғылыми-зерттеушілік ой-пікірге үлес болып қосылды. Жасы ұлғайған шағына қарамастан ардагер ұстаз, филология ғылымдарының кандидаты, доцент  К.К. Лекеров биылға дейін кафедра ұжымымен тығыз қарым-қатынастағы байланыста болып,  тоқсаннан асып барып дүние салды.
КазПИ-ді бітіріп, арнайы жолдамамен кафедраға жас маман ретінде келіп  жұмысқа орналасқан  Мұрат Кәрменұлы Смағұлов ұжымда ұзақ жылдар бойы еңбек етті. Қызығы мен қиындығы мол ұстаздық міндетімен қоса әуеліде пединституттың комсомол ұйымының хатшысы, университет атағына ие болғанда кәсіподақ ұйымының басшысы, партия ұйымының хатшысы және факультет деканы қызметтерін атқарды. Қоғамдық қызметтерде жүруіне байланысты ғылыми атақ алуға мүмкіндігі бола қоймаса да ұлттық әдеби сын мен әдебиетану ғылымындағы  жүзге тарта мақалалары мен оқу-әдістемелік  құралдары жас мамандар дайындау жолындағы  игілікті істерде өз міндетін молынан атқарғаны анық. Білімді де білікті ұстаз ретінде факультет ұжымы мен студенттер алдында үлкен беделге ие бола алған ардегер ұстаз әріптестері мен шәкірттерінің мәңгілік жадында жүретіні айнымас ақиқат.
Қазақ әдебиеті кафедрасын 1986-1991 жылдары филология ғылымдарының кандидаты, доцент Күлмағанбет Лекерұлы Есбаев басқарды. Заманының заңғар жазушысы атанған классик жазушы М.Әуезовтің шәкірті, ұлы тұлғаның ғылыми жетекшілігімен кандидаттық диссертация қорғаған  ғалымның ғылыми зерттеу нысаны Ұлы Абайдың сыншылдық-эстетикалық көзқарасы еді. Осы тың да өзекті тақырып турасында жүзге тарта ғылыми мақалалар мен бірнеше оқу-әдістемелік құралдары жарыққа шықты. Өкініштісі ұлттық эстетиканың тарихы туралы дайын тұрған докторлық диссертациясын қорғауға үлгермей кетті. К.Л.Есбаев кафедра меңгерушісі ретінде ұжымның  ғылыми әлеуетін арттыру жолында ерекше еңбек сіңірді. Осы жылдары кафедра ұжымы А.Ақашев, Т.О.Есенбеков, Б.Мамыраев секілді жас ғылым кандидаттарымен толықты. Олар бүгінде басқа оқу орындарына ауысып кетсе де ғалым атануларына  қазақ әдебиеті кафедрасы жол ашқаны анық. Білімді ұстаз, білікті басшы ретіндегі еңбегін әріптестері мен студенттер қауымы қадір тұтқан К.Л.Есбаевтың кафедра тарихындағы тұлғасы құрметпен аталары анық.
Аға буынының әрқайсы бір-бір мектеп еді. Ақтық демінің соңына дейін өскелең ұрпақты тәрбиелеу ісінің жуан ортасында жүріп, даланың дархандығы мен қазақтың кемеңгерлігін арқалаған ұлағат иелеріне деген құрмет жылдар жылжыған сайын үдей түскені сезіледі.
Кафедра ұжымында 1974-1996 жылдар аралығында  бүгінде  филология ғылымдарының докторы, профессор Бақыт Кәрібайқызы Кәрібаева жұмыс жасады. 1995-96 жылдары кафедра меңгерушісі қызметін атқарды. Алаш жұртына танымал әдебиет сыншысы, ғалым-әдебиетші қазақ лирикасының көркемдік ізденістері туралы мақалалары мен іргелі зерттеулерін жарыққа шығарды. Ғалымның «Қазіргі қазақ лирикасының поэтикасы», «Қара өлең мен лирика», «Қазіргі қазақ әдебиетінің көркемдік даму арналары» еңбектері  ұлттық әдебиеттанудың жаңа концепциясын негіздеудеуге мұрындық болғаны сөзсіз. Ұлттық әдебиеттің тарихы мен теориясын ұзақ жылдар індете  зерттеп, оның практикалық қажеттіліктерін де назардан қақас қалдырмай келе жатқан ұстаз-ғалымның жаңа көзқарасқа негізделген еңбектері аз емес.
Қазіргі таңдағы белді әдебиеттанушыларымыздың бірі профессор Темірғали Есембековтің де ғылым мен білім беру жолындағы бір белесі біздің кафедрамызбен байланысты. Ғалым өмірінің Қарағанды кезеңі ұлттық әдебиеттану ғылымына қомақты үлес болып қосылған құнды еңбектерімен есте қалды.
Кафедра тарихында құрметтпен аталатын ардагер ұстаздардың бірі – аға оқытушы Сара Мұқышқызы Жұмабекова. КСРО халықтары әдебиеті тарихынан дәріс жүргізген білгір маман кішіпейіл мінезімен, адамгершілік болмысымен қадір-қасиетке ие бола білді. Парасат-пайымын тек қана жас ұрпақтың салауатты да сауатты маман болып шығуына арнаған ардагер ұстаздың кафедраның абырой-беделінің арта түсуіне сіңірген еңбегі орасан зор. Әділ де турашыл қасиетке негізделген көзқарасымен шәкірттерін орасан мол білім нәрімен сусындата білді. «Туысқан халықтар әдебиеттерінің әдеби байланысы» тақырыбын ғылыми зерделеу бағытында елуге тарта ғылыми мақалалар мен бірнеше оқу-әдістемелік құралдарын жарыққа шығарды. Қазір демалыстағы ардагер ұзақ жылдар бойғы еңбегінің зейнетін көруде.
Ұзақ жылдар бойы кафедраның іс-қағаздары мен құжаттарына үлкен жауапкерлікпен қарап, адал еңбегі арқасында сый-құрметке ие болған еңбек ардагерлерінің бірі, аға лобарант қызметін атқарған Бишөкен Көрпебаева еді. Пррофессор Ж.Смағұлов апамыздың есімін аса бір жылылықпен еске ала отырып, «Күніне төрт-бес пара дәріс оқып, аудиториядан қажып шыққан оқытушыны өзінің жайдары жарқын мінезімен, үлкенге қарындас, кішіге апа бола алған мейірім шапағатымен жадырататын. Түрлі тексерістер мен  комиссияларда кафедра құжаттарының сақадай-сай дұрыс та түгел дайын тұратыны – осы апайдың қажымай атқара білген көзге көріне бермейтін, кезінде бағалана да қоймайтын еңбегінің арқасы. Қазір зейнеткерліктегі апайымыздың дәрістер арасындағы үзілісте алдымызға бір шыны қара шайын ала жүгіруінің өзі-ақ бір ғанибет болатын» дегені талай жайтты аңғартқандай.
Қазақ әдебиеті кафедрасының іргетасын қалап, оны 20 жыл бойы басқарған, филология ғылымдарының докторы, профессор Задан Тасқалиұлы Жұмағалиевуниверситет қабырғасында бертінгі жылдарға дейін еңбек жасады. Республикаға танымал әдебиетші ғалымның «Өршіл гуманизм өнегесі», «Дауылды жылдар шежіресі», «Уақыт және әдебиет», «Замана сазы», «Жылдар, ойлар», «Бел-белесте» атты монографиялары мен «Шындық және көркем әдебиет», «Кезең және әдебиет» оқулықтары секілді жарық көрген еңбектері ұлттық әдебиеттану ғылымының қалыптасу кезеңіне қомақты үлес болып қосылған еңбектер қатарында саналады. Екі жүзге тарта ғылыми зерттеу бағытындағы және сыни мақалалары ­- ардагер ұстаздың ұзақ жылдар бойғы тынымсыз ізденісінің жемісі. Студенттерге қатал талап қоя білетін талғамымен сапалы да білімді мамандар әзірлеу жолындағы ерекше еңбегі атап айтуға тұрарлықтай. Задан Тасқалиұлы біздер үшін «қатал» мұғалім көрінетін. Кейін ойланып қарасам, сол қаталдықтың астарында үлкен жүректен ғана шығатын мейірім жатады екен-ау. Зәкең ұстазымыздың бойындағы ең асыл қасиет – әділдік болатын. Оның турашылдығы арқылы берілген тәрбие кейін бізге өмірдің қиыр-шиырынан өз жолымызды тауып кетуге септігін тигізді.
Қазіргі таңда оқу үдерісінің қайнаған ортасында жүрген профессорлар Ж.Смағұлов, Б.Рахимовтар кафедра басшылығында болған 1990 жылдары қыруар жұмыстар атқарылды. Бұл кезең – тоталитарлық жүйенің бағы тайып,  санадағы қозғалыс пен рухани сілкінудің кезеңі болды да ендігі уақытта тоталитарлық жүйе эстетикасының теориялық негіздері турасында нақты тұжырымдар қажет еді. Дәл осы шақта кафедра С.Жұмағұлов, А.Әлтай, А.Бабашов, С.Такиров, Ж.Рүстемова, М.Жетпісбаева, Ж.Жарылғапов, Ж.Шекенұлы, Қ.Сейтжанов, К.Төлеубаева, А.Жұмағұлов, Ж.Жұмагелдин т.б. жас мамандармен толықты. Олар қазақ әдебиетін зерттеу мен оқытудың ғылыми-әдіснамалық және оқу-әдістемелік бағдарын түбегейлі, жаңаша қарастыру ісін батыл қолға алды.
1998 жылдары кафедра меңгерушілігін атқарған профессор Мәуен Хамзаұлы Хамзиннің есімі жаңашыл ізденістер мен кадрлық әлеуеттің күрт артуымен тығыз байланысты. «60–80-жылдардағы қазақ романының стилі мен типологиясы» зерттеуі қазақ романының жанрлық жүйесін, поэтикасын таудағы маңызды белес. Ізбасар шәкірт дайындауда тәлімгерлік ақыл-кеңесін аямаған ғалымның жетекшілігімен кафедра мүшелері Ж.Жарылғапов, К.Төлеубаева, А.Жүсіповалар филология ғылымдарының кандидаты атағын алды.
Осы аталған ардагер тұлғалардың, өнегелі тәлімгерлердің, ұлағатты ұстаздардың ерен еңбегінің арқасында қазақ әдебиеті кафедрасы республикадағы қазақ әдебиеттану ғылымында орны бар ғылыми орталық дәрежесіне көтеріле алды. Кафедра ұжымында қазірде жұмыс жасайтын еліміздегі ғылыми ортаға есімдері танымал Ж.Қ.Смағұлов, М.І.Әбдуов, Б.С.Рахимов, Ж.Ж.Жарылғаповтай 4 ғылым докторы, профессорлар,  С.У.Такиров, К.Жекеева, Ж.А.Рүстемова, К.Төлеубаева, А.Б.Жұмағұлов сияқты 4 ғылым кандидаты мен Ж.Жұмагелдин, А.Бейсентай, А.Мырзахметов, Б.Сыздықова, А.Ж.Әбдіқадырова секілді ғылым магистрлері тек өз кафедрамыздың түлектері болуы тәлімгер аға-апаларымыздың біліктілігінің биік көрсеткіші. Ал  кафедра тарапынан ғылымға жолдама алған басқа ЖОО-дағы әдебиетші ғалымдарды атасақ, тізімнің ұзара түсері анық.
Тәуелсіздік жылдарының өзінде қазақ әдебиеті кафедрасының ғылыми өнімі ретінде ұсынылған ондаған монография жарыққа шықты. Атап айтқанда, профессор З.Т.Жұмағалидің «Жылдар, ойлар…», «Бел-белесте», М.Әбдуовтың «Қазақтың діни эпосы», «Халық ақындары және фольклор», Ж.Смағүловтың «Қазақ әдебиеттану ғылымының тарихы», «Бата сөздердің тағылымдық табиғаты», «Әдебиеттану әлемі»,  «Әдебиеттану әдіснамасы», Б.Рахимовтың «Тарихи жырлар тағылымы», «Тарихи эпос табиғаты», «Қазақ тарихи жырларының поэтикасы», «Түркі халықтарының фольклоры», Н.Жұмаділованың «1960-90 жылдардағы қазақ әдебиетінің даму тенденциялары», С.Жұмағұловтың «Сын сардары», «ХХ ғасырдың екінші жартысындағы қазақ әдебиеттану ғылымы (1956-1991ж.ж)», Ж.Жарылғаповтың «ХХ ғасыр соңындағы қазақ прозасының идеялық-эстетикалық мәселелері», «Қазақ прозасы: ағымдар мен әдістер», «Ұлттық прозадағы әдеби ағымдар типологиясы», С.Такировтың «Әдеби сын белестері», «Көркемдік көкжиегі», Ж.Рүстемованың «Қазіргі балалар ертегі-әңгімесі: жанры және поэтикасы», А.Жұмағұловтың «Қазақ әдебиетін дәуірлеу тарихы» т.б. Сонымен қатар, «Қазақ прозасы: модернизм және постмодернизм», «Қазақ әдебиеттануы: кеше және бүгін», «Даналық дидары» сынды ұжымдық монографиялар мен ғылыми жинақтар ұлттық әдебиеттанудың ең ділгір мәселелеріне арналды. Сонымен қатар кафедраның профессорлық-оқытушылық құрамының оқу үдерісін жетілдіру мен қазақ әдебиетін тереңдете оқытуға арналған «Жүсіпбек Аймауытов шығармашылығын оқыту мәселелері», «Әдебиетші әлемі»,» ХХ ғасыр соңындағы қазақ прозасының идеялық-эстетикалық мәселелері», «Ғұмар Қараш шығармашылығы», «А.Байтұрсынұлы – аудармашы», «Кезең және әдебиет», «Әдебиеттану ғылымының өзекті мәселелері», «Қазақ романындағы кейіпкердің рухани әлемі (ХХ ғасырдың 70 – 90 жылдары)», «Қазақ әдебиеттану ғылымының тарихы», «Қазақ балалар әдебиеті», «Жанр және көркемдік әдіс», «ХХ ғасырдағы қазақ әдебиеттану ғылымы», «Гуманитарлық ғылымдар саласында ғылыми зерттеулерді ұйымдастыру және жоспарлау», «ХХ ғасырдың қырқыншы-алпысыншы жылдарындағы сын және әдебиеттану», «Қазақ әдебиеті тарихының зерттелуі (1968-1984 жылдардағы еңбектер негізінде)» т.б. оқулықтар, оқу-әдістемелік құралдар жазылды.
Кафедрада ұлттық әдебиеттанудағы бірнеше мектептердің қанат жайғанын көреміз. Соның бірі – әдебиеттану ғылымының, оның сын тармағының қалыптасуын ыждаһатты тұрғыда зерттеп келген Т.Кәкішевтің ғылыми мектебі Қарағанды ғалымдарымен де өрістеп келе жатыр. Неге десек, ұлттық әдебиеттану ғылымының тарихи негіздері мен қалыптасып-дамуын жан-жақты қарастырған Ж.Смағұлов та, С.Жұмағұлов та Тұрсекең тәлімінде тәрбиеленді. Демек, әдебиеттану деп аталатын ғылым саласының күрделі жолын Қарағанды университетінің қазақ әдебиеті кафедрасы қарастырып шықты деп ауыз толтыра айтуға болады. Ал академик Рымғали Нұрғалидің ғылыми мектебінен қанаттанған буын әдебиет теориясының қордаланып қалған мәселелерін қолға алып, көркемдік әдіс, әдеби ағым мен бағыт, мазмұн мен пішін, образ бен характер, тақырып пен идея, жанр мен түр т.б. теориялық категорияларды ұлттық әдебиет мысалында қарастыруға ден қойды.
Бүгінгі таңда ҚарМУ-дың қазақ әдебиеті кафедрасы мынадай ғылыми бағыттар бойынша жұмыстар атқаруда:
1. Қазіргі қазақ әдебиеті: жанр және стиль мәселелері. Мұнда қазіргі қазақ әдебиетінің жанр жүйесі мен стиль мәселелері кешенді зерттеу міндеттері қойылып отыр. Негізгі мақсат – қазіргі қазақ әдебиетінің даму жолындағы, идеялық-эстетикалық жаңа биікке шығу бағдарындағы жанр табиғаты  мен стильдік ізденістерді кешенді зерттеу.
2. Ұлттық әдебиеттану ғылымының тарихы мен әдіснамасы. Бұл бағыттың негізгі нысаны – ұлттық әдебиеттану ғылымының туу, қалыптасу және даму жолдарының тарихын қарастыру. Әдебиеттің ғылыми тарихын жасау бағытында қол жеткізген табыстары мен олқылықтарын сараптап, дәуірлеудегі жаңа концепция негізінде қазақ әдебиеті қалыптасу кезеңдерін айқындау және ертедегі әдебиет нұсқаларын ғылыми айылымға түсірудегі қадамдардың әдеби-тарихи маңызын ашып көрсету. Әдеби сын табиғатын саралап, қазақ сөз өнері теориялық тарихының даму өрісін жанр жүйесінің зерттелуі тұрғысынан анықтау. Аталмыш бағыт бойынша жазылып жатқан ғылыми еңбектерде ұлттық әдебиеттану ғылымының тарихы мен әдіснамасы жүйелі зерттелуде. Әдеби сын эстетикасы айқындалып, әдеби сынның шеберлік қыры мен көркемдік даму мәселелерін полемикалық, проблемалық аспектіде зерделенуі талданады.
3. Көркем шығарма мәтіні және филологиялық  талдау. Яғни көркем шығарма мәтін және мәтінтану мәселелерін қарастыру, әдеби туындыны филологиялық талдаудың ғылыми-әдіснамалық сипатын саралау. Көркем шығарма мәтін және мәтінтану мәселелері зерттеліп, әдеби туындыны филологиялық талдаудың ғылыми-әдіснамалық тұрғылары сараланады.
Бүгінде Қарағанды мемлекеттік академик Е.А.Бөкетов атындағы университеті респубикадағы белді де беделді оқу орындарының бірі  дәрежесінде танылуында кафедрада жұмыс жасаған  алдыңғы буынның және заманауи білім берудің қайнаған ортасында жүрген қазіргі толқынның да қажыр мен қайратқа толы қолтаңбасы бар.

Оқытушы-профессорлар құрамы:

  1. Ж.Ж.Жарылғапов – кафедра меңгерушісі, профессор, ф.ғ.д.
  2. Б.С.Рақымов  – профессор, ф.ғ.д.
  3. М.І.Әбдуов – профессор, ф.ғ.д.
  4. Ж.Қ.Смағұлов – профессор, ф.ғ.д.
  5. С.У.Такиров  – доцент, ф.ғ.к.
  6. Ж.А.Рүстемова – доцент, ф.ғ.к.
  7. К.А.Төлеубаева – доцент, ф.ғ.к.
  8. А.Б.Жұмағұлов – доцент, ф.ғ.к.
  9. Ж.Ш.Жұмагелдин – аға оқытушы,ф.ғ.магистрі
  10. А.Б.Бейсентай – оқытушы, ф.ғ.магистрі
  11. Б.С.Сыздықова– оқытушы, ф.ғ.магистрі
  12. А.Ж.Абдикадирова – оқытушы, п.ғ.магистрі
  13. А.А.Мирзахметов – аға оқытушы, г.ғ.магистрі

Оқытушы-профессорлар құрамы
Жарылғапов Жансая Жанғазыұлы

 

Абдуов Мухаммадгали Ильясович
Cмағұлов Жандос Қожахметұлы
Рахымов Берік Серікбайұлы
Жұмағұлов Айтбай Ботпайұлы

 

Төлеубаева Камшат Аманбайқызы

 

Рүстемова Жанар Айдарбекқызы

 

Такиров Саржан Уахитұлы
Мамандықтар

Мамандықтар. Кафедра – 5В011700 – қазақ тілі мен әдебиеті, 5В020500 – қазақ филологиясы, 5В012100 – басқа ұлт мектептеріндегі қазақ тілі мен әдебиеті мамандықтары бойынша білікті мамандар дайындайды. 6М0117 қазақ тілі мен әдебиеті, 6М0205 филология мамандығы бойынша магистранттарды дайындайды.
Бітіруші түлектер оқуды тамамдаған соң мынадай салаларда қызмет атқара алады:

  • білім: (жалпы орта білім беретін, кәсіптік орта білім беретін мектеп, мекемелер, гимназия, лицей,  колледждердегі қазақ тілі мен әдебиеті мұғалімі);
  • ғылым зерттеу ісі: (зерттеуші-мұғалім, шығармашылық және басқа да жоба қызметкері);
  • БАҚ: (баспа редакторы, диктор);
  • Баспа ісі: (баспа редакторы);
  • Мемлекеттік қызмет: (мемлекеттік және мемлекеттік емес мекемелер мен ұйымдардағы түрлі деңгейдегі қызметкерлер).
[/su_spoiler]
Халықаралық бірлестік

Кафедра оқытушы – профессорлары Әл – Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университеті, Л.Н.Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті, Абай атындағы Қазақ ұлттық педагогикалық университеті, Шәкәрім атындағы Семей мемлекеттік университеті, Ө.Байқоңыров атындағы Жезқазған университеті, Еуразия гуманитарлық институты сияқты т.б жоғары оқу орындарының қазақ әдебиеті кафедраларымен ғылыми – зерттеушілік, әдеби – шығармашылық байланыс орнатылған.

Қазақ әдебиеті кафедрасы Шыңжан (Қытай) университетімен, Диджле (Түркия) университетімен, Іле (Қытай) педагогикалық институтымен, сонымен қатар «Түркі академиясы» ғылыми орталығымен ғылыми-зерттеу жұмыстары бойынша меморандум жасалған.

Кафедраның оқытушы-профессорлар құрамы Еуропаның, Азияның ЖОО-да халықаралық тағылымдамадан өтті. Профессорлар М.І.Әбдуов, Ж.Қ.Смағұлов, Ж.Ж.Жарылғаповтар Қытайдың ЖОО-да, С.Б.Жұмағұлов Еуропаның (Чехия) ЖОО-да өз тәжірибелерін шыңдауда. Смағұлов Жандос Қожахметұлы Қытай Халық Республикасы, Құлжа қаласына Іле педагогикалық университетінде (2016), ҚХР, Пекин қаласы, Минзу университетінде (2017) дәріс оқып келді. Рахимов Берік Серікбайұлы Жапония, Цукуба университетіне тәжірибе алмасуға барды (2017).

Кафедрада жасалатын ғылыми бағыттар

Кафедраның ғылыми-зерттеу бағыттары:

  1. Қазіргі қазақ әдебиеті: жанр және стиль мәселелері. Қазіргі қазақ әдебиетінің жанр жүйесі мен стиль мәселелері кешенді зерттеу міндеттері қойылады. Қазіргі қазақ әдебиетінің даму жолындағы, идеялық-эстетикалық жаңа биікке шығу бағдарындағы жанр табиғаты мен стильдік ізденістерді кешенді зерттеу.

Қазіргі қазақ әдебиетінің жанр жүйесі мен стиль мәселелері кешенді зерттеу нысанына алынады. Әдебиеттің даму жолында тарихи қалыптасқан ортақ көркемдік құбылыстар – ағым мен бағыт ұғымдарының зерттелу тарихына зер салынып, аталмыш әдеби-теориялық категориялардың табиғаты туралы тұжырымдар жүйеленіп, олардың өзіндік ерекшеліктері нақтыланады.

Ұлттық әдебиеттану ғылымының тарихы мен әдіснамасы жүйелі зерттеледі. Әдебиет тарихын ғылыми негізді зерттеуде маңызды қадамдар жасалады. Әдеби сын эстетикасы айқындалып, әдеби сынның шеберлік қыры мен көркемдік даму мәселелерін полемикалық, проблемалық аспектіде зерделенуі талданады. Қазақ сөз өнері теориялық тарихының даму өрісі жанр жүйесі тұрғысынан зерттеліп, типологиялық, герменевтикалық әдіс-тәсілдерді ұштастыра қолдану тәжірибесінің шығармашылық арнада кеңінен игерілуі талдап көрсетіледі.

  1. Қазақ әдебиеттану ғылымының тарихы мен әдіснамалық мәселелері. Ұлттық әдебиеттану ғылымының туу, қалыптасу және даму жолдарының тарихын қарастыру. Әдебиеттің ғылыми тарихын жасау бағытында қол жеткізген табыстары мен олқылықтарын сараптап, дәуірлеудегі жаңа концепция негізінде қазақ әдебиеті қалыптасу кезеңдерін айқындау және ертедегі әдебиет нұсқаларын ғылыми айылымға түсірудегі қадамдардың әдеби-тарихи маңызын ашып көрсету. Әдеби сын табиғатын саралап, қазақ сөз өнері теориялық тарихының даму өрісін жанр жүйесінің зерттелуі тұрғысынан анықтау.

Ұлттық әдебиеттану ғылымының тарихы мен әдіснамасы жүйелі зерттеледі. Әдебиет тарихын ғылыми негізді зерттеуде маңызды қадамдар жасалады. Әдеби сын эстетикасы айқындалып, әдеби сынның шеберлік қыры мен көркемдік даму мәселелерін полемикалық, проблемалық аспектіде зерделенуі талданады. Қазақ сөз өнері теориялық тарихының даму өрісі жанр жүйесі тұрғысынан зерттеліп, типологиялық, герменевтикалық әдіс-тәсілдерді ұштастыра қолдану тәжірибесінің шығармашылық арнада кеңінен игерілуі талдап көрсетіледі.

  1. Көркем шығарма мәтіні және мәтінтану. Көркем шығарма мәтіні және мәтінтану мәселелерін қарастыру, әдеби туындыны филологиялық талдаудың ғылыми-әдіснамалық сипатын саралау.

Көркем шығарма мәтін және мәтінтану мәселелері зерттеліп, әдеби туындыны филологиялық талдаудың ғылыми-әдіснамалық сипаты сараланады.

Кафедраның ғылыми-зерттеу бағыттарының нәтижелері:

  Cмагулов Ж.Қ ХХ ғасырдағы қазақ әдебиеттану ғылымы: Учебник, – Алматы «Эверо», 2014,- 482 стр;

Жумагулов А.Б. «Қазақ әдебиетін дәуірлеу тарихы», Монография, 2012;

Төлеубаева К.А. «Қазақ романындағы кейіпкердің рухани әлемі»; Монография, 2009;

Рахмиов Б.С. Poetics of historical eposes, Монография, 2017.

Смағұлов Ж.Қ., Такиров С.У., Рүстемова Ж.А. Гуманитарлық ғылымдар саласында ғылыми зерттеулерді ұйымдастыру және жоспарлау. Оқу-әдістемелік құрал. Астана: «Ақжолтай» баспасы, 2014.

Рүстемова Ж.А. Қазақ балалар әдебиеті. Оқулық. Алматы: «Еверо», 2015.

Рүстемова Ж.А. Қазақ балалар ертегі-әңгімесі: жанры және поэтикасы. Монография, ЖК «Ақнұр», Қарағанды: 2014.

Жарылғапов Ж.Ж., Такиров С.У., Жакулаев Ә.М. Қазақ прозасы: модернизм және постмодернизм. Монография. Қарағанды: «Арко», 2015.

Кафедра оқытушылары халықаралық, республикалық ғылыми конференция жинақтарында, импак факторлы басылымдарда материалдар жариялау, монографиялар шығаруда аса белсенді.

Академик Е.А.Букетов атындағы ҚарМУ-дың филология факультетінде 2016 жылдың 28 қазан күні «Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-тәжірбиелік конференция өтті. Конференцияға ҚарМУ, ҚММУ,Болашақ университеттері студенттері қатысты. Қорытынды бойынша студенттер төмендегідей марапатталды:

1 орын: ҚарМУ филология факультеті 3 курс студенті Камели Азиза.

2 орын: ҚарМУ филология факультеті 3 курс студенті Қайырбекова А., ҚарМУ филология факультеті 3 курс Қарабаева А., ҚарМУ филология факультеті 3 курс Ә.Рышкен.

3 орын: Орынбасарова А., Әбдіғаппар А., Мырзахмет Г., Құсайынова И. Аталған студенттер еңбектері тақырыбы ашылған ізденістері нәтижелі, өзіндік пікірлері бар  деген сапалық ерекшіеліктерімен бағаланды. Академик Е.А.Бөкетов атындағы ҚарМУ-дың 2016-2017 жылдарына арналған стратегиялық даму жоспарына сәйкес 2016 жылдың 28 қазан күні болып өткен «Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы» атты аймақтық және жоғары оқу орындары аралық ғылыми-тәжірбиелік конференция өз деңгейінде өтті.

2016-2017 оқу жылының өзінде 76  мақала жарық көрген.

Оның ішінде ҚР Ғылым және білім саласындағы бақылау және қадағалау комитеті бекіткен басылымдарда 4.

Импак факторлы басылымдарда 2.

Халықаралық журналдарда 3.

Алыс және жақын шетелдердегі халықаралық ғылыми конференция жинақтарында 6.

Қазақстан Республикасында өткізілген халықаралық конференция жинақтарында 5.

Республикалық ғылыми конференция жинақтарында 41.

Басқа басылымдардағы жарияланымдар 16.

Оқу жылында кафедра бойынша 1 зерттеу жинағы жарық көрді.

  1. Смағұлов Ж.Қ. Дaдиевa М.Д., Т. Смaковa. Сәбит Мұқaнов поэзиясындaғы футуризм белгілері. Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ Хабаршысы. Филология  сериясы. № 1 (165).  – Алматы: Қазақ университеті, 2017. Б – 95-99.
  2. Жұмағұлов А.Б. Қазақ хандығы және мемлекетшіл әдебиет. С.Торайхыров атындағы ПМУ-нің хабаршысы  Филология сериясы №4 (2016)125-133 б.
  3. Жұмағұлов А.Б. ХҮ-ХҮІІІ ғасырлардағы жыраулар мұрасының зерттелуі. С.Торайхыров атындағы ПМУ-нің хабаршысы Филология сериясы №4 (2016) 133-142 б.
  4. Рахимов Б. Қазақ фольклорындағы Олжабай батыр бейнесі. С.Торайғыров атындағы ПМУ. Хабаршысы филол.сериясы.     –Павлодар: Кереку бас.,2016 (№3)223-241 б.
  5. Смағұлов Ж.Қ. Do Function Words Belong to  Part of Speech? International Journal of Applied Linguistics & English Literature. Vol.5 No.7; P.142-146.  December 2016(ISSN2200-3592 (Print), ISSN 2200-3452 (Online) //http://www.journals.aiac.org.au/index.php/IJALEL /issue/view/139. (Skopus).
  6. Жарылғапов Ж.Ж. Creation Method and stile of Mugtar Avezov`s Countryside Tales// Social Science Edition. – China. No.1 (serial 120) Mar. 2016 – C. 1-7.
  7. The Features of UIarkhan Buhayev Literature Works. Journal of   YILI Normal University.  Қытай, Құлжа. 2016.  № 3,  (Научный журнал Илииского университета). Китай, Кульджа. Б. – 1-5.
  8. Шежіре-жылнамалардағы таным табиғаты. // «Қазақ мәдениеті туралы зерттеулер». Ғылыми еңбектер жинағы. Қытай. Үрімші, 2016.  Б. – 28- 41.
  9. Жарылғапов Ж.Ж. Creation Method and stile of Mugtar Avezov`s Countryside Tales// Social Science Edition. – China. No.1 (serial 120) Mar. 2016 – C. 1-7.
  10. Такиров С. Д.Амантай прозасындағы постмодернизм концепциясы. ХХІІ Международной научной конференции «Актуальные научные исследования в современном мире» Украина. г Переяслав-Хмельницк. (РИНЦ)
  11. Рахимов Б., Сыздықова Б. Алаштың Әлиханы аңсаған азаттық. Актуальные научные исследования в современном мире: Сборник научных трудов. Выпуск 1(21). Часть 5 – Украина. Переяслав-Хмельницкий, 2017. – Б. 114-118. (РИНЦ)
  12. Рахимов Б., Сыздықова Б. Ақжолтай Ағыбай батыр – би, әрі ағартушы. Актуальные научные исследования в современном мире: Сборник научных трудов. Выпуск 2(22). Часть 7 – Украина. Переяслав-Хмельницкий, 2017. – Б. 102-106. (РИНЦ)
  13. Жұмағұлов А.Б. Орхон жазба ескерткіштері мен “Ер тарғын” жырларындағы тарихи сабақтастық. «Литература ихудожественная культура тюркских народов в контексте восток-запод» атты халықаралық ғылыми-практикалық конференция материалдар жинағы. Қазан. 17-18 қараша 2016 ж. 130-136 (РИНЦ)
  14. Жұмагелдин Ж. Төлен Әбдікұлының прозасы. Актуальные научные исследования в современном мире. Сборник научных трудов. Выпуск №2(22). – Украина. Переяслав-Хмельницкий, 2017. – С.51-59. (РИНЦ)
  15. Жарылғапов Ж.Ж., Төлеубаева К., Мырзахметов А. «Қазіргі қазақ прозасындағы романтизм» Актуальные научные исследования в современном мире. Сборник научных трудов. Выпуск №2(22). – Украина. Переяслав-Хмельницкий, 2017. – С.51-59. (РИНЦ)
  16. Смағұлов Ж.Қ.. Ұлылық ұштастырған ұстаным. «Ә.Бөкейхан және Тәуелсіз Қазақстанның тарихи негіздері. Халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция материалдары. Қарағанды: Арко, 2016. Б. – 79-85.
  17. Смағұлов Ж.Қ. Әбілқақ М. Қазақ хандығы дәуіріндегі ғылыми таным бастаулары. «Ғылым және білім – қазіргі жағдайдағы қоғам дамуының маңызды факторы». Халықаралық ғылыми-практикалық конференция материалдары. Қарағанды: «Кент» баспасы, 2017. Б. – 294-297.
  18. Жұмагелдин Ж.Ж. Берік Шаханұлының қаламгерлік шеберлігі. Тәуелсіздік: тарихы, бүгінгісі, болашағы Халықаралық ғылыми – тәжірибелік конференция материалдары. – Семей, 2016. – Б.322-323.
  19. Жұмағұлов А.Б. Жайық Бектұров Әлихан Бөкйехан мұрасын зерттеуші. «Әлихан Бөкейхан және  Тәуелсіз Қазақстанның тарихи негіздері» атты  халықаралық ғылыми-практикалық конференция материалдар жинағы. Қарағанды. 2 желтоқсан 2016 ж. 113-117 б.
  20. Рүстемова Ж.А. «Ы.Алтынсарин шығармаларындағы ислами дүниетаным». Ыбырай Алтынсарин және замауи білім: халықаралық конференция материалдары(4 қараша, 2016 ж.). –Астана:Ы.Алтынсарин атындағы Ұлттық білім академиясы, 2016. – Б 36-40.
  21. Мырзахметов А.,Құсайынова.И., Жарылғасын Ә. Қасқыр образының үштағаны: «Көксерек», «Ақ азу», «Винипег қасқыры».// «Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары.- Қарағанды: «Типография Арко» ЖШС, -Б.41-44.
  22. Мырзахметов А. Диалог туралы диалог.(М.Иманжановтың «Үй» әңгімесі негізінде) //М.Иманжанов пен Б.Бұлқышевтің 100 жылдығына орай шығарылған жинақ. Ұлытау: «Жарқын», -Б.154-158.
  23. Смағұлов Ж.Қ. Сыни тұрғыда оқытудың жеке тұлғаны қалыптастырудағы маңызы.

«Мемлекеттік тіл: қазіргі қоғамдағы тілдік ахуал және көптілді білім беру мәселесі». Республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары. Қарағанды, 2016. Б. –8- 12.

  1. Смағұлов Ж.Қ. Кемеңгер келбеті. «Тәуелсіздік және ұлттық қазақ әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары. Қарағанды: Арко, 2016. Б. –41- 60
  2. Смағұлов Ж.Қ. Футуризмнің әдеби ағымдық табиғаты. Тәуелсіздік және ұлттық қазақ әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция материалы. Қарағанды: Арко, 2016. Б – 61-65. (М. Дадиевамен бірге).
  3. Смағұлов Ж.Қ. Абай және Таңжарық. «Тәуелсіздік және ұлттық қазақ әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары. Қарағанды: Арко, 2016. Б. – 247-249. (А. Нұртаймен бірге)
  4. Смағұлов Ж.Қ. Түркі əлемі «Мəңгілік Ел» идеясында. «Тәуелсіздік және ұлттық қазақ әдебиеттану ғылымы» республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары. Қарағанды: Арко, 2016. Б. – 67-69. (З.Смағұлмен бірге)
  5. Смағұлов Ж.Қ. Ғалым Жайлыбайдың  мерейлі махаббат жырлары. «Тәуелсіздік және ұлттық қазақ әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары. Қарағанды: Арко, 2016. Б. – 65-67. (Т.Смақовамен бірге)
  6. Смағұлов Ж.Қ. Ә.Бөкейхан еңбектеріндегі ұлттық әдебиеттану ғылымының мәселелері. «Әлемдік тұлға Ә.Бөкейхан және Тәуелсіздік тағылымы». Республикалық ғылыми-тәжірибелік конференция материалдары. Қарағанды: Болашақ-Баспа, 2016. Б. – 53-63.
  7. Смағұлов Ж.Қ. Ұлттық әдебиеттану ғылымының әдіснамалық мәселелері. «Қазіргі филологиялық зерттеулердегі өзекті мәселелер». Республикалық ғылыми-тәжірибелік конференция материалдары. Арқалық: АркМПИ, 2017. Б. – 68-75.
  8. Смағұлов Ж.Қ. Ә. Бөкейханның тәржімашылдық шеберлігі. «Әлихан Бөкейхан: Алаш мұраты және Тәуелсіздік құндылығы» атты ғылыми-тәжірибелік конференция. Астана, 2016. Б. – 83-90.
  9. Смағұлов Ж.Қ. Бажикеев Б.Қ. Әлихан Бөкейхан – аудармашы. «Әлихан Бөкейхан: Алаш мұраты және Тәуелсіздік құндылығы» атты ғылыми-тәжірибелік конференция. Астана, 2016. Б. –  374-379.
  10. Жарылғапов Ж.Ж.Ұлттық әдебиеттегі жедел даму құбылысының фольклорлық негіздері.// «Қазақ лингвофольклортануының бүгіні мен болашағы» атты республикалық конференция материалдары. – Астана: Л.Н.Гумилев ат. ЕҰУ баспасы, 2016. –Б. 112-119.
  11. Жарылғапов Ж.Ж. Қазақ әдебиеті кафедрасы: тарих және тағылым. «Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары.- Қарағанды: «Типография Арко» ЖШС, -Б.5-8
  12. Жарылғапов Ж.Ж., Кенешова Л. Күрескерлік рухы. «Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары.- Қарағанды: «Типография Арко» ЖШС, -Б.175-177.
  13. Жарылғапов Ж.Ж., Ермаханова М.Ш. Натурализм: натуралистік романтизм және романтикалық натурализм (әдістер «тоғысуы»). «Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары.- Қарағанды: «Типография Арко» ЖШС, -Б.23-26.
  14. Жұмагелдин Ж. Балалар фольклорының жанрлық ерекшелігі. Қазақ лингвофольлортануының бүгіні мен болашағы: Республикалық ғылыми – практикалық конференция материалдары. – Астана, 2016. – Б.125-128.
  15. Жұмагелдин Ж., Аубакирова Ш.Ж., Қарақұлова А. Қазіргі қазақ драматургиясының бағыты . Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы: Республикалық ғылыми – практикалық конференция материалдары. – Қарағанды, 2016. – Б.26-28.
  16. Жұмагелдин Ж., Алмасова С.Е. Көркем шығарма сюжетінің мотивтік құрылымы. Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы: Республикалық ғылыми – практикалық конференция материалдары. – Қарағанды, 2016. – Б.28-30.
  17. Жұмагелдин Ж.,  Исабек Н.Ж.  Готика жанрының табиғаты.Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы: Республикалық ғылыми – практикалық конференция материалдары. – Қарағанды, 2016. – Б.30-32.
  18. Жұмагелдин Ж., Жарылғасын Ә. Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы: Республикалық ғылыми – практикалық конференция материалдары. – Қарағанды, 2016. – Б.99-101.
  19. Жұмагелдин Ж., Айтбаева А.Е. Тарих тағылымын ту еткен қаламгер .               Ұлттық руханият және қаздауысты Қазыбек би мұрасы: Республикалық ғылыми – практикалық конференция материалдары. – Қарағанды, 2017. – Б.57-60.
  20. Жұмагелдин Ж.,              Кеңес дәуірі кезеңіндегі әдеби мұраны игеру мәселелері

Ұлттық руханият және қаздауысты Қазыбек би мұрасы: Республикалық ғылыми – практикалық конференция материалдары. – Қарағанды, 2017. – Б.120-124.

  1. Жұмағұлов А.Б. Әлихан Бөкейхан Ислам діні хақында. Әлихан Бөкейханның 150 жылдығына арналған Республикалық ғылыми – практикалық конференция материалдары. – Қарағанды, 2016. – Б.25-29.
  2. Жұмағұлов А.Б. Қазақ әдебиеттану ғылымының қайраткері. Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы: Республикалық ғылыми – практикалық конференция материалдары. – Қарағанды, 2016. – Б.103-105.
  3. Жұмағұлов А.Б., Мырзахмет Г. Әлихан Бөкейхан «Қобыланды батыр» жырын алғашқы зерттеуші. Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы: Республикалық ғылыми – практикалық конференция материалдары. – Қарағанды, 2016. – Б.182-185.
  4. Жұмағұлов А.Б. Абдіғаппар А. Сүлеймен Бақырғани мен Дулат Бабатайұлы шығармаларындағы үндестік. Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы: Республикалық ғылыми – практикалық конференция материалдары. – Қарағанды, 2016. – Б.173-179.
  5. Жұмағұлов А.Б. Әлихан Бөкейхан шығармашылығындағы дін мәселесі. Әлемдік тұлға Әлихан Бөкейхан және Тәуелсіздік тағылымы атты Республикалық  ғылыми-практикалық конференция материалдар жинағы. Қарағанды «Болашақ-Баспа» 2016
  6. Жұмағұлов А.Б. Жайық Бектұров Әлихан Бөкйехан мұрасын зерттеуші. «Әлихан Бөкейхан және  Тәуелсіз Қазақстанның тарихи негіздері» атты  халықаралық ғылыми-практикалық конференция материалдар жинағы. Қарағанды. 2 желт. 2016 ж. 113-117 б.
  7. Рахимов Б., Алаштың Әлиханы аңсаған азаттық «Тарих кеңістігіндегі тілдерді дамытудың өзектілігі» атты респ.ғыл.-прак.конф. Қарағанды, 2016. 42-46б.
  8. Рахимов Б., Қазақ фольклорындағы мәтін мәселесі.ҚР Тәуелсіздігінің 25 жылдығына орай өткізілген «Қазақ лингофольклортануының бүгіні мен болашағы» атты респ. конф.мет-ы. –Астан:Л.Н.Гумилев атындағы ЕҰУ бас.2016, 136-144 б.
  9. Рахимов Б., Біржан-Сара айтысындағы діни сарындар. ҚР Тәуелсіздігінің 25 жылдығына орай өткізілген «Қазақ лингофольклортануының бүгіні мен болашағы» атты респ.конф.мет-ы. –Астан:Л.Н.Гумилев атындағы ЕҰУ бас. 2016, 136-144 б.
  10. Рахимов Б.С., Әлеуханова А.Т. Эпостағы көне дәуір мағұлматтары. Е.А.Бөкетов атындағы ҚарМУ унив.»Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы» атты респ.ғыл.прак.конф.мат-ы.-Қарағанды, 2016. 234-242 б.
  11. Рүстемова Ж.А. Қазақ балалар әдебиеті тарихын дәуірлеу жөнінде. Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы:республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары(28-29.11.2016 ж.). – Қарағанды: –«Типография Арко» ЖШС, 2016. – Б. 315-318.

35.Рүстемова Ж.А. М.Иманжанов шығармаларындағы балалық шақ тақырыбы. Ұлытаудың екі ұлы. Естеліктер, зерттеу мақалалар. – Жезқазған:Бекнар, 2016. – Б. 124-131.

  1. Рүстемова Ж.А. Қазақ тілін оқыту әдістері жөнінде. Мемлекеттік тіл саясаты – қазақстандықтардың бірігуінің факторы: республикалық ғылыми-тәжірибелік конференция материалдары(29 қараша, 2016 ж.). – Алматы:Тілдерді дамыту басқармасы, 2016. – Б. 251-254.
  2. Такиров С. Алашын ардақтаған азамат. «Әлихан Бөкейхан: Алаш мұраты және тәуелсіздік» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары. Қарағанды, 2016. Б. – 399-409
  3. Такиров С. Ғалымдық пен ұстаздықты тең өрген…«Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары. Қарағанды, 2016. Б. – 120-124

39 Такиров С., Рышкен Ә.        Көркем шығармада нарратордың көрінуі. «Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары. Қарағанды, 2016. Б. – 71-73

  1. Такиров С., Қайырбекова А.                Қазақ әдебиеті мен жапон әдебиетіндегі үндестік. «Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары. Қарағанды, 2016. Б. – 73-76.
  2. Такиров С., Кусаинова И. Қазақ әдебиетіндегі фэнтези жанры. «Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция материалдары. Қарағанды, 2016. Б. – 69-71

Басқа басылымдардағы жарияланымдар саны 16:

  1. Смағұлов Ж.Қ. Ғылымдағы ғұмыр. Эссе-естеліктер. Қарағанды: Теңгри, 2016. 150 бет.
  2. Смағұлов. Ж.Қ. Библиографиялық көрсеткіш. Қарағанды: «Дидар» баспа орталығы, 2016. 52 бет.
  3. Смағұлов Ж.Қ. Ұстаз тағылымына тағзым. //  Сырсандық.  Естеліктер.  2-кітап. Астана: Фолиант, 2016. Б. – 254-274.
  4. Смағұлов Ж.Қ. Ежелгі түркі бітіктас жырларындағы поэтикалық сөз өнері. ҚарМУ «Хабаршысы». Филология сериясы. 2016. №2 (82). Б. – 8 – 15. (Ү.Жетібайұлымен бірге. ҚХР).
  5. Смағұлов Ж.Қ. Айдынға асығады ақ бұлақтар. // Өр үмітті жастар. Қарағанды-Жезқазған: «Бек-Нар» баспа орталығы, . – 2016. Б. – 3-10.
  6. Смағұлов Ж.Қ. Ғалым Жайлыбайдың табиғат лирикасы. ҚарМУ «Хабаршысы». Филология сериясы. – 2016. №2 (82). Б. – 16 – 22. (Т.Смақовамен бірге).
  7. Смағұлов Ж.Қ. Футиризм ағымының қалыптасу тарихы. ҚарМУ Хабаршысы. Филология сериясы. – 2017. №1 (85). Б. – 37-43. (М. Дадиевамен бірге).
  8. Смағұлов Ж.Қ. Өтті де кетті бір ғұмыр. Ғибратты ғылым-ғұмыр. Қарағанды: ҚарМУ баспасы. 2017. Б. – 6 – 22.
  9. Смағұлов Ж.Қ. Тарихты таразылау талғамды танытады. // Е.Қадашұлы. Тәуелсіздік тамыры. Қарағанды: Арко, 2017. Б. – 5-10.
  10. Мырзахметов А Тарихи романдар. «Қасым» республикалық әдеби журналы, №5, 2017.
  11. Мырзахметов А Қазіргі қазақ прозасындағы Желтоқсан тақырыбы. «Қасым» республикалық әдеби журналы, №4, 2017.
  12. Жұмағұлов А.Б. Біздің ағай. Ғылымдағы ғұмыр: Смағұлов Ж.Қ. эссе-естеліктер.Қарағанды, Тенгри, 2016.-250 бет. 234-239
  13. Рахимов Б. Ұлттың ұлы жобасы. Ана тілі.№32(1342)14-17 тамыз 2016
  14. Рахимов Б. Өрлеудің өрелі өнегесі.Егемен Қазақстан.16 қараша 2016
  15. Жарылғапов Ж.Ж., Әбілхақ М.Қазақ прозасының типологиялық мәселелері.// ҚарМУ Хабаршысы. Филология сериясы. 2016. №1(81). – Б. 45-50.
  16. Рүстемова Ж.А. М.Иманжанов шығармаларындағы балалық шақ тақырыбы Баспа

(мақала)       Ұлытаудың екі ұлы. Естеліктер, зерттеу мақалалар. – Жезқазған:Бекнар, 2016. – Б. 124-131.

Кафедрада жүргізілетін тәрбиелік жұмыс

Кафедрада жүргізілетін тәрбиелік жұмыстар. Қазақ әдебиеті кафедрасында 11 оқытушы 1-4 курс студенттеріне кураторлық жұмыстар атқаруда. Кафедра тарапынан құрылған «Серпін» (жетекшісі А.Б.Жұмағұлов) студенттердің әдеби – шығармашылық үйірмесі жанданып келеді. Студенттердің ұйымдастыруымен «Жалын», «Шабыт» атты әдеби талдау жастар клубтары жұмыс жасауда.
Академик Е.А.Бөкетов атындағы ҚарМУ-дың филология факультеті қазақ әдебиеті кафедрасының жанынан құрылған «Жалын» және «Шабыт» студент жастар клубының негізгі мақсат-міндеттері: Қазақстан жастары арасында мелекеттік тілді дамыту, олардың сөйлеу мәдениетін арттыру, шығармашылығын  шыңдау. Жастарды туған елін сүюге және патриоттық  рухта тәрбиелеу болып табылады.
Осы оқу жылында ҚР Жазушылар Одағы басқармасының екінші хатшысы, ақын Ғ.Жайлыбай, ақын С.Ақсұңқарұлы, жазушы Т.Әлжанов, академиктер Т.Кәкішұлы, С.А.Қасқабасов, М.Мырзахметұлы және М.О.Әуезов атындағы драма театр ұжымының өнер қайраткерлерімен кездесулер өткізді.
  2011 жылдың қазан айында Қытай халық республикасы Шынжан университетінің  профессоры Комуна Жанбоздың «Қытайдағы қазақ әдебиеті жайы» атты лекциялар курсын студенттер тыңдады.
2011 жылдың қазан айында факультетіміздің оқытушысы А.Б.Жұмағұлов Қ.Аманжоловтың 100 жылдық мерейтойына  орай өткізілген «Сүйем сені туған ел» атты ақындар айтысына қатысып жүлделі 3 орынға йе болды.
2012 жылдың наурыз айында КО-31 тобының студенттері Ә.Жакулаев, Х.Алтынбек әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-да ЖОО студенттері арасында өткен «Қазақ прозасындағы әйел тағдыры» атты республикалық ғылыми-тәжірибелік жас зерттеушілер форумына қатысып, жалпы командалық есепте 1-орынды иеленді. Студенттердің жетекшісі оқытушы Ж.Жұмагелдин болды.
Кафедрадағы оқу – тәрбие жұмыстары сабақ кезеңінде де және сабақтан тыс уақыттарда жүргізіліп келді. Оқу жылының басынан бастап, Қарағанды қаласындағы М.Жұмабаев атындағы №39 гимназиясындағы қазақ әдебиеті кафедрасының филиалдары оқу – тәрбие жұмыстарына айтарлықтай үлес қосты. Белгіленген жоспарға сәйкес мектептегі филиалдарда мәжілістер уақыты өтіп, жоғары сынып оқушыларына кәсіби бағдар беруге байланысты кездесулер өтіп, онда университет туралы жан –жақты мәліметтер берілді.
2013 жылдың қазан айында кафедра оқытушысы А.Б.Жұмағұловтың ұйымдастыруымен Облыстық «Бұқарекең жырлайды» атты сайыста филология факультетінің  1 курс  магистранты Ә.Жакулаев бірінші орын иеленсе, КОк-33 тобының студенті Ж.Сүлейменова арнайы, КФ-31 топ студенттері Ж.Болысхан және А.Қанат алғыс хатпен марапатталды.
2013 жылдың желтоқсан айында «Қазақстан» Республикалық Телерадиокорпорациясы» АҚ, Қарағанды облыстық филиалы ұйымдастырған «Жаңғырық» интеллектуалдық сайысына КО-11 топ студенттері, атап айтар болсақ, Хамит Әйбат, Абдрахманова Ақтолқын, Жаңғылышбаева Перизат, Көпжасар Жібек «Қазанат» атты топ құрып, І орынға ие болды. (КО-11 топ кураторы – Жумагелдин Жанайдар Шаймерденұлы)
2013 жылдың желтоқсан айында Қарағанды мемлекеттік мәдениет, мұрағаттар және құжаттама басқармасы мен «Ж.Бектұров атындағы Қарағанды облыстық жасөспірімдер  кітапханасы» КММ ұйымдастырылған «Елдіктің ерендігі-Егемендік» атты облыстық сайыста «Қазанат» атты топ мүшелері: Зетулла Ақбота, Жаңғылышбаева Перизат, Айғазы Мадина І орынды йеленді. (КО-11 топ кураторы – Жумагелдин Жанайдар Шаймерденұлы)
Сонымен қатар, Қарағанды мемлекеттік мәдениет, мұрағаттар және құжаттама басқармасы мен      «И.В. Гоголь атындағы Қарағанды облыстық әмбебап ғылыми кітапханасы» КММ ұйымдастырған Төле бидің 350 жылдығына арналған «Ұлы жүздің бас биі» атты облыстық әдеби-танымдық сайыста «Шабыт» поэзия клубы мүшесі Жаңғылышбаева Перизат І орынды йеленді.
2014 жылдың 18 наурызында «Шабыт» шығармашыл жастар клубының ұйымдастыруымен Е.А.Бөкетов атындағы Қарағанды Мемлекеттік Университетінің студенттер сарайында «Қарағанды – жер жәннаты арқадағы» атты әдеби-сазды кеш өтті.

Абай атындағы облыстық кітапханада Алаштың құрылғанына 100 жыл толуына орай ұйымдастырылған іс-шарада мектеп оқушыларымен кездесу өтті.

 

 

 

 

 

 

 

 

Қазақ әдебиеті кафедрасының аға оқытушысы Ж. Жұмагелдин мектеп оқушыларымен 

07.12.2017 жылы академик Е.А.Бөкетов атындағы Қарағанды мемлекеттік университеті филология факультетінде Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә.Назарбаевтың «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» атты бағдарламалық мақаласы аясында «Мәңгілік елдің ертеңі» атты кездесу кеші атап өтілді. Мерекелік кешке ақын, «Алаш» жастар сыйлығының лауреаты Абзал Бөкен шақырылды. Ақынның өлеңдері оқылып, сөзіне жазылған әндері шырқалып, ақынның шығармашылығына қатысты студенттер тарапынан сұрақтар қойылды. Ең үздік сұрақ қойған студентке ақынның «Тәж» атты өлеңдер жинағы өз қолтаңбасымен табыс етілді. Кеш соңында факультет атынан ақын А.Бөкенге естелік ретінде сыйлықтар табысталды.

Кеш қонақтары әнші Д.Әркенов, ақындар І.Мұқай, Қ.Асқаров болды. Қатысқандар: филология факультетінің оқытушылары мен студенттері




Байланыс телефондары. Мұқанов көшесі 1. 110,111 аудитория. Қазақ әдебиеті кафедрасы. 87212 77-17-07.

Қазақ әдебиеті кафедрасының профессоры, филология ғылымдарының докторы Ж.Қ.Смағұлов

  1. ҚР Білім және ғылым министрлігінің «Ы.Алтынсарин» медалі;
  2. ҚР Мәдениет және спорт министрлігінің «Құрмет грамотасы»;
  3. ҚХР Іле педогогикалық университетінің «Құрметті профессоры»;
  4. Е.А.Бөкетов атындағы ҚарМУ-дың «Еңбек сіңірген қызметкері» атағы;
  5. Қарағанды облысы тілдерді дамыту басқармасының «Құрмет грамотасы»;
  6. Қарағанды облысының мәдениет, мұрағаттар және құжаттама басқармасының «Құрмет грамотасы;
  7. «Eurasian Book Fair – 2016» Халықаралық кітап көрмесінің «Дипломы»;
  8. «Фолиант» баспасының «Арнайы дипломы»;
  9. Облыстық «Өрлеу» ғылым-білім орталығының «Құрмет грамотасы».

Жарылғапов Жансая Жанғазыұлы ҚР Президенті Н.Ә.Назарбаевтың Алғыс хатымен және ҚР Білім және ғылым министрінің Құрмет грамотасымен марапатталды.

Төлеубаева Кәмшат Аманбайқызы ҚР Білім және ғылым министрінің Құрмет грамотасымен марапатталды.

Жұмағұлов Айтбай Ботпайұлы ҚР Ұлттық ғылым академиясының Алашорда үкіметі мен Алаш автономиясының 100 жылдығының құрметіне  арналған естелік медальмен марапатталды.

Мырзахметов Алмаз Әмірбекұлы Қарағанды облысы әкімінің «Алтын жолақ» номинациясы бойынша марапатталды (2016). Ж.Тәшенов атындағы жыл қорытындысында «Жылдың үздік жазушысы» атанды (2016). Алматы қаласында жарияланған «Ұлт болмысы» байқауында «Үздік жазушы» боп танылды. Білім және ғылым министрлігі ұйымдастырған «Аңсар – 2015» және «Алтын тобылғы – 2016» әдеби байқауларында «Жылдың үздік жас жазушысы» болды. Республикалық «Ауылым — алтын тұғырым» әдеби байқауының ІІ орын иегері (драматургия) (2016). Мемлекеттік тапсырыспен «Жалын» баспасынан «Ханшайым» әңгімелер жинағы жарық көрді. 2016 жылы «Гласир» баспасынан «Қала мозаикалары» кітабы шықты.

Қазақстан Жазушылар одағына мүшелікке өткен. (2017).

Қазақ әдебиеті кафедрасы дамуының индикаторлы жоспары

«БЕКІТЕМІН»

Филология факультетінің

деканы М.І.Әбдуов

_______________

«_____»____________2014ж.

Е.А.Бөкетов атындағы ҚарМУ филология факультеті

қазақ әдебиеті кафедрасы дамуының индикаторлы жоспары

2014-2015/2015-2016/2016-2017 оқу жылы

Кафедраның оқу-әдістемелік жұмысы

 

 

нысаналы индикатор

 

іске асыру жөніндегі іс-шаралар

 

мерзімі

 

жауаптылар

1.

Білім беру бағдарламаларын еңбек нарығы сұраныстарына орай жетілдіру Сыртқы орта өзгерістерін есепке алу негізінде элективті курстар әзірлеу:

  1. Әдебиеттегі постмодернизм
  2. Тарихи жырлардың поэтикасы
  3. Шешендік өнер шежіресі
  4. ХYІІІ-ХІХ ғасырлардағы жыршы-ақындар мұрасы
  5. Халық ақындар шығармашылығы
  6. Әдеби сын теориясы
  7. Әдебиеттану әдіснамасы

Мамыр 2015 ж.

Мамыр 2015 ж.

Мамыр 2015 ж.

Мамыр 2016 ж.

Мамыр 2016 ж.

Мамыр 2017 ж.

Мамыр 2017 ж.

Ж.Ж.Жарылғапов

А.Мырзахметов

Б.С.Рахимов

Б.С.Рахимов

А.Б.Жұмағұлов

М.І.Әбдуов

С.У.Такиров

Ж.Қ.Смағұлов

2

Білім беру бағдарламалары пәндерін оқу-әдістемелік құралдармен қамтамасыз ету Оқу құралдарын әзірлеу және баспадан шығару:

  1. Қазіргі қазақ әдебиеті
  2. ХХ ғасырдың 40-60 жылдарындағы сын, әдебиеттану, библиография
  3. Діни эпос
  4. Әдебиет тарихын дәуірлеудің теориялық негіздері
  5. Қазақтың тарихи өлеңдері
  6. Қазақ әдебиетін оқыту әдістемесі

Оқу-әдістемелік құралдарын әзірлеу және баспадан шығару:

  1. Қазақ әдебиетін интерактивті оқыту әдістері

Әдістемелік нұсқау әзірлеу және баспадан шығару:

1. «Қазақ әдебиетін интерактивті оқыту әдістері» пәні бойынша СОӨЖ, СӨЖ тапсырмаларына арналған әдістемелік нұсқау

Сәуір 2015 ж.

Сәуір 2015 ж.

Сәуір 2016 ж.

Сәуір 2016 ж.

Сәуір 2016 ж.

Сәуір 2017 ж.

Сәуір 2015 ж.

Сәуір 2016 ж.

Ж.Ж.Жарылғапов

А.Мырзахметов

Ж.Қ.Смағұлов

С.У.Такиров

М.І.Әбдуов

А.Б.Жұмағұлов

Б.С.Рахимов

Ж.А.Рүстемова

Ж.А.Рүстемова

А.Б.Бейсентай

Ж.А.Рүстемова

А.Б.Бейсентай

3

Білім берудің инновациялық модельдерін дамыту Электронды оқулық әзірлеу:

  1. Жанр және көркемдік әдіс
  2. Гуманитарлық ғылымдар саласында ғылыми зерттеулерді ұйымдастыру және жоспарлау
  3. ХХ ғасырдағы қазақ әдебиеттану ғылымы
  4. Әдебиет тарихын дәуірлеудің теориялық негіздері

Сәуір 2015 ж.

Сәуір 2015 ж.

Сәуір 2016 ж.

Сәуір 2015 ж.

Ж.Ж.Жарылғапов

Ж.Қ.Смағұлов

С.У.Такиров

Ж.А.Рүстемова

Ж.Қ.Смағұлов

А.Б.Жұмағұлов

4

Бітіруші түлектердің еңбек нарығында жоғары сұранысқа ие болуын қамтамасыз ету – «Ашық есік» күнін өткізу

 

  • Облыстық пәндік олимпиада өткізу

 

– Мансап күнін өткізу

Мамыр 2015 ж.

Мамыр 2016 ж.

Мамыр 2017 ж.

Ақпан 2015 ж.

Ақпан 2016 ж.

Ақпан 2017 ж.

Сәуір 2015 ж.

Сәуір 2016 ж.

Сәуір 2017 ж.

Кафедра меңгерушісі

Ж.Ш.Жумагелдин

Ж.Ш.Жумагелдин

5

Студенттер мен магистранттардың контингентін қалыптастыру саясатын дамыту
  • Жарнамалық іс-шаралар жүргізу

 

  • мектеп және колледждерде кездесулер ұйымдастыру
  • Кафедра филиалы болып табылатын М.Жұмабаев атындағы №39 гимназия жұмысын жандандыру
  • Факультетте пәндік олимпиада мен экскурсия ұйымдастыру
  • Университет сайтында кафедра жайлы мағлұматтар қатарын толықтыру

Наурыз 2015 ж.

Наурыз 2016 ж.

Наурыз 2017 ж.

Ақпан 2015 ж.

Ақпан 2016 ж.

Ақпан 2017 ж.

Қаңтар 2015 ж.

Қаңтар 2016 ж.

Қаңтар 2017 ж.

Ақпан 2015 ж.

Ақпан 2016 ж.

Ақпан 2017 ж.

Мамыр 2015 ж.

Мамыр 2016 ж.

Мамыр 2017 ж.

А.А.Мырзахметов

Б.С.Рахимов

Б.С.Рахимов

Ж.Ш.Жумагелдин

А.А.Мырзахметов

6

Білім беру бағдарламаларын жүзеге асыру тиімділігін қамтамасыз ету
  • Мектеп мұғалімдерімен семинар кеңесін өткізу

– Білім беру бағдарламаларына элективті пәндер енгізуде жұмыс берушілермен келісім жасау

Сәуір 2015 ж.

Сәуір 2016 ж.

Сәуір 2017 ж.

Мамыр 2015 ж.

Мамыр 2016 ж.

Мамыр 2017 ж.

Ж.А.Рүстемова

Кафедра меңгерушісі

7

Білім беру бағдарламаларының мазмұны мен құрылымын жетілдіру
  • Оқу-әдістемелік семинар өткізу

 

  • «Қазақ тілі мен әдебиеті» мамандығын ұлттық рейтингке қатыстыруға құжаттар ұсыну

Мамыр 2015 ж.

Мамыр 2016 ж.

Мамыр 2017 ж.

Желтоқсан 2015 ж.

Желтоқсан 2016 ж.

Желтоқсан 2017 ж.

Ж.А.Рүстемова

Кафедра меңгерушісі

8

Пәндерді оқыту сапасының мониторингін жетілдіру
  • Студенттердің оқу үлгерімін бақылау

 

– ОЖСБ (ВОУД) нәтижесі бойынша жұмыс жүргізу

 

  • Берілетін білім сапасына студенттердің қанағаттануына байланысты сауалнама жүргізу
  • Оқытушы мен жұмыс берушіге қатысты сауалнама жүргізу

Ақпан 2015 ж.

Ақпан 2016 ж.

Ақпан 2017 ж.

Желтоқсан 2015 ж.

Желтоқсан 2016 ж.

Желтоқсан 2017 ж.

Мамыр 2015 ж.

Мамыр 2016 ж.

Мамыр 2017 ж.

Мамыр 2015 ж.

Мамыр 2016 ж.

Мамыр 2017 ж.

А.Б.Бейсентай

С.У.Такиров

Кафедра меңгерушісі

Кафедра меңгерушісі

Кафедраның кадрлық әлеуетін дамыту

1

Профессор-оқытушылық құрамының ғылыми-педагогикалық әлеуетін арттыру Қазақ тілі мен әдебиеті мамандығы бойынша PhD докторын даярлау

2016-2017 ж.ж.

Ж.Ш.Жумагелдин

2

Оқу үдерісін педагогикалық тұрғыдан ұйымдастыруды жетілдіру Оқу үдерісіне практик мамандарды тарту. Кафедрадағы оқу-әдістемелік жұмыстарды жетілдіруге мектеп, лицей, гимназиялардағы қазақ тілі мен әдебиеті мұғалімдерімен семинар кеңестер өткізу

2014-2017 ж.ж.

Кафедра меңгерушісі, оқу-әдістемелік семинар жетекшісі

3

Білімі беру бағдарламасын жетілдіруге білікті шетелдік мамандарды тарту Дәрістер оқуға шетелдік мамандарды шақыру:

– ҚХР, Іле педагогикалық университетінің профессоры қазақ тілі-әдебиеті кафедрасының профессоры С.Ысқақұлының дәрісі

– ҚХР, Іле педагогикалық университеті филология институтының бастығы ф.ғ.д., профессор С.Дәулеткелдіұлы

– Шыңжаң университетінің профессоры ф.ғ.д., профессор Б.Мәуленұлы

Қараша 2015 ж.

Қазан 2016 ж.

Ақпан 2017 ж.

Кафедра меңгерушісі, ғылыми-әдіснамалық семинар жетекшісі

4

Көп деңгейлі білім беру үлгісін дамыту Түлектердің оқу жетістіктерін ескере отырып, қазақ тілі мен әдебиеті мамандығы бойынша магистратураға түсушілердің кандидаттарын ұсыну

Мамыр 2015 ж.

Мамыр 2016 ж.

Мамыр 2017ж.

Кафедра меңгерушісі

5

Оқытушылардың кәсіби дамуы және оларды ынталандыру Республикалық және шетелдік гранттық конкурстар мен стипендиялық бағдарламаларға қатысу

– ҚР ғылым мен техниканың дамуына айрықша үлес қосқаны үшін берілетін ҚР БжҒМ берілетін стипендияға ф.ғ.д., кафедра профессоры Ж.Қ.Смағұловты ұсыну.

– ҚР БжҒМ талантты жас ғалымдарға берілетін стипендияға кафедра оқытушысы А.А.Мырзахметовты ұсыну

– Гуманитарлық ғылымдар саласындағы үздік зерттеуге берілетін Ш.Уәлиханов атындағы сыйлыққа ф.ғ.д., профессор Б.С.Рахимовтың еңбектерін ұсыну

– Гуманитарлық ғылымдар саласындағы жас ғалымдардың М.Әуезов атындағы сыйлығына кафедра аға оқытушысы, ғылым магистрі Ж.Ш.Жумагелдинді ұсыну

Қыркүйек 2015 ж.

Қыркүйек 2015 ж.

Қыркүйек 2016 ж.

Қыркүйек 2016 ж.

Ж.Қ.Смағұлов

А.А.Мырзахметов

Б.С.Рахимов

Ж.Ш.Жумагелдин

Кафедраның ғылыми жұмысы

1

Кафедраның ғылыми-зерттеу жүктемесінің сапасын арттыру Әлемдік әдебиеттану мен теориядағы ғылыми жаңалықтарды және зерттеу әдіс-тәсілдерін ғылыми айналысқа енгізу

Thomson Reuters, SCOPUS базаларына енетін импакт-факторлы журналға шығатын мақалалар:

– «Әл-Фараби және өлең сөздің теориялық мәселелері»

– «Әдебиетте тілдік нормаларды қалыпты қолданудың заңнамалық негіздері

– «Қазақ балалар әдебиетінің даму ерекшеліктері»

– «Қазақ прозасындағы модернистік ізденістер»

Қаңтар 2015 ж.

Ақпан 2015 ж.

Наурыз 2015 ж.

Мамыр 2015 ж.

Ж.Қ.Смағұлов

Ж.Ж.Жарылғапов

Б.С.Рахимов

Ж.А.Рустемова

С.У.Такиров

А.М.Жакулаев

2

Іргелі және қолданбалы зерттеулер бойынша ғылыми жобалар мен гранттық конкурстарға қатысу Әдебиеттану ғылымындағы соны жаңалықтарды ұлттық әдебиеттің актуалды мәселелеріне қатысты зерделеу

ПОҚ-ның ғылыми жобалар мен гранттық конкурстарға қатысуы:

– Компративизм и методологические проблемы казахского литературоведения

– Қазіргі қазақ әдебиетінің жаңа парадигмалары: модернизм және постмодернизм

-Тарихи құндылықтар және рухани мұра

Қараша 2015 ж.

Қазан 2016 ж.

Қазан 2015 ж.

Ж.Қ.Смағұлов

Ж.Ж.Жарылғапов

М.І.Әбдуов

3

Кафедра мүшелерінің ғылыми әлеуетін жоғарылату мен ғылыми шығармашылығын дамыту Кафедра оқытушыларының алыс және жақын шетелдер мен ҚР журналдарында жаряланатын мақалалары:

– Ұлттық әдебиет теориясының әдіснамалық мәселелері. ҚазҰПУ Хабаршысы

– Әдебиетті зерттеу әдістері. ҚарМУ Хабаршысы

– Қазақ және жапон әдеби байланыстары. ПМУ Хабаршысы

– М.Мағауин шығармаларындағы бала бейнесі. Европейский исследователь Россия, Сочи

– Б.Соқпақбаев және әлем балалар әдебиеті. Филологические науки Россия, Тамбов

– Әдебиет сабағындағы көркем мәтінді талдау жұмыстары. ҚарМУ Хабаршысы

– Алаш Арыстары зерттеулері және ғылыми әдіснама. Абай атындағы ҚазҰПУ Хабаршысы

– Д.Ысқақұлы және сын жанрларының теориялық мәселелері. ҚарМУ Хабаршысы

– М.Мақатаев лирикасы. «Мұқағали» журналы

-Қазақ әдебиеттану ғылымының негізгі арналары.Іле педагогикалық университетінің ғылыми журналы. ҚХР, Құлжа

– Тұлғалар тоғысы: Мағжан-Сәбит. «Мағжан» журналы

-Казахское литературоведение: проблемы возрождения и становление. Международный симпозиум «Актуальные проблемы современного литературоведения» г.Тибилиси, Грузия

-Шежіре мен жылнамалардың жанрлық табиғаты. І.Жансүгіров атындағы Талдықорған университеті Хабаршысы

– Елеусіз қалған асыл ер. «Қасым» журналы

-Әдебиеттану ғылымының әдіснамалық мәселелері. ҚарМУ Хабаршысы

-Сюжет және көркемдік әлем. ҚарМУ Хабаршысы

-А.Алтай шығармаларындағы сюжет. Филологични науки. София

-Қазіргі қазақ прозасындағы фэнтези жанрының көріністері

-Қазіргі қазақ прозасындағы тұлға мәселесі

-Б.Шаханов повестеріндегі адамгершілік мәселелері

-С.Мұқанов және әдебиет тарихын дәуірлеу. ҚарМУ Хабаршысы

– Жыраулар поэзиясындағы хандар мен билер образы

– Тарихи өлеңдердің типологиясы.

-Гуманитарлық пәндер бойынша мектеп оқушыларына берілетін тәрбиенің түрлері

-Тарихи жырлардағы уақыт және кеңістіктің көркем берілісі

-Мағжан Жұмабаев және балалар әдебиеті

-Мағжан және неміс әдебиеті

Қараша 2014 ж.

Наурыз 2015 ж.

Қыркүйек 2016 ж.

Сәуір 2015 ж.

Мамыр 2015 ж.

Қаңтар 2015 ж.

Қаңтар 2015 ж.

Желтоқсан 2014 ж.

Қараша 2014ж.

Қаңтар 2015 ж.

Желтоқсан 2014ж.

Ақпан 2015 ж.

Сәуір 2015 ж.

Қаңтар 2016 ж.

Наурыз 2017 ж.

Желтоқсан 2014 ж.

Ақпан 2015 ж.

Наурыз 2015 ж.

Қаңтар 2017 ж.

Сәуір 2015 ж.

Ақпан 2015ж.

Сәуір 2015 ж.

Сәуір 2015 ж

Желтоқсан 2014 ж.

Қазан 2016 ж.

Қараша 2014

Мамыр 2015 ж.

Ж.Ж.Жарылғапов

Ж.Ж.Жарылғапов

Ж.Ж.Жарылғапов

Ж.А.Рустемова

Ж.А.Рустемова

Ж.А.Рустемова

Ж.Қ.Смағұлов

Ж.Қ.Смағұлов

Ж.Қ.Смағұлов

Ж.Қ.Смағұлов

Ж.Қ.Смағұлов

Ж.Қ.Смағұлов

Ж.Қ.Смағұлов

Ж.Қ.Смағұлов

Ж.Қ.Смағұлов

С.У.Такиров

Ж.Н.Шәмшиева

С.У.Такиров

Ж.Н.Шәмшиева

А.А.Мырзахметов

А.А.Мырзахметов

Ж.Ш.Жумагелдин

А.Б.Жұмағұлов

А.Б.Жұмағұлов

Б.С.Рахимов

Б.С.Рахимов

Б.С.Рахимов

А.Б.Бейсентай

А.Б.Бейсентай

4

Кафедраның ғылыми байланысын және іс-тәжірбие алмасу жұмыстарын арттыру Қазақ әдебиеті кафедрасының құрылғанына 60 жыл және әдебиеттанушы ғалым ХАА академигі, ф.ғ.д.,профессор Ж.Қ.Смағұловтың 60 жылдық мерейтойына арналған «Тәуелсіздік және ұлттық әдебиеттану ғылымы» атты республикалық ғылыми-практикалық конференция ұйымдастыру

– Қазақ әдебиеті кафедрасының қалыптасу тарихы (баяндама)

– Профессор Ж.Қ.Смағұлов еңбектеріндегі ұлттық әдебиеттану ғылымы тарихының мәселелері (баяндама)

– Тәуелсіздік тұсындағы фольклортану

28-29 қазан 2016ж.

28-29 қазан 2016ж

28-29 қазан 2016ж

28-29 қазан 2016ж

Кафедра меңгерушісі

Кафедра меңгерушісі

С.У.Такиров

Б.С.Рахимов

Кафедра білім алушыларының академиялық ұтқырлығын дамыту

Кафедраның білім беру бағдарламасын интернационалдандыру

1

Жоғары білім берудің академиялық ұтқырлығын дамыту – Академиялық ұтқырлық бойынша ҚХР, Іле педагогикалық университеті мен Академик Е.А.Бөкетов атындағы Қарағанды мемлекеттік университеті арасында келісімшарт жасау

– Академиялық ұтқырлық бойынша ҚХР, Шыңжаң университеті мен Академик Е.А.Бөкетов атындағы Қарағанды мемлекеттік университеті арасында келісімшарт жасау

Қараша 2015 ж.

Қараша 2016 ж.

Кафедра меңгерушісі

Кафедра меңгерушісі

2

Көптілді білім беру бағдарламасын жетілдіру – Қазақ тілі мен әдебиеті мамандығы бойынша көптілді топтардың санын арттыру

– Көптілді топтар үшін жасалған білім беру бағдарламасындағы ағылшын тілінде өткізілетін пәндердің үлес салмағын 60%-ға жеткізу

Қыркүйек 2016 ж.

Ақпан 2017 ж.

Кафедра меңгерушісі

Тәрбие жұмысы

1

Студенттердің өзін-өзі басқару жүйесін дамыту – «Қазақстан Республикасының жастар саясатын іске асырудағы студенттердің өзін-өзі басқару органдарының орны» атты дөңгелек үстел өткізу

– Қарағанды облысы жастар саясаты басқармасымен бірлесе отырып студенттердің өзін-өзі басқару мен мәдени алмасуларды жүзеге асыру жөнінде семинар өткізу

Ақпан

2015 жыл

Қазан

2016 жыл

Кафедра меңгерушісі

А.Б.Жұмағұлов

М.І.Әбдуов

А.Б.Жұмағұлов

2

Студенттердің бойында ұжымдық дағдысын қалыптастыру Студенттер арасында валантёрлық қозғалысты дамыту:

  • Мемлекеттік рәміздер күніне өткізілетін шараға атсалысу;
  • Жеңіс күніне және Отан қорғаушылар күніне орай өткізілетін іс-шараларға қатысу;
  • Қарттар күні қарсанында қайырымдылық акцияларын ұйымдастыру;
  • Балаларды қорғау күніне орай қайырымдылық акциясын ұйымдастыру;
  • Наурыз мейрамына ұлттық спорт түрлерінен жарыс ұйымдастыру;

Тамыз

2015, 2016, 2017 ж.

Мамыр

2015, 2016, 2017 ж.

Тамыз

2015, 2016, 2017 ж.

Қыркйек

2015, 2016, 2017 ж.

Маусым

2015, 2016 ж.

Кафедра меңгерушісі

А.Б.Жұмағұлов

Топ кураторлары

Топ кураторлары

Топ кураторлары

Топ кураторлары

3

Студенттердің шығармашылығын дамыту – Студенттер арасында Шешендік өнерден сайыс ұйымдастыру

– ҚарМУ-дың студенттері арасында ақындар айтысын өткізу

Ақпан

2015 жыл

Ақпан

2016 жыл

Б.С.Рахимов

А.Б.Жұмағұлов

4

Университеттің имиджін нығайту
  • ҚР Конституциясының негіздері мен мемлекеттік рәміздерін білу бойынша жоғары оқу орны студенттері арасында өтетін сайысқа команда дайындау
  • Қазақстан-Қарағанды телеарнасы өткізетін «Жаңғырық» әдеби-танымдық сайысқа студенттер дайындау

– Қазақстан-Қарағанды теларнасында өтетін «Тарих тағылымы» атты бағдарламаға қатысу

Қазан

2014 жыл

2015- 2017 ж.ж.

2015- 2017 ж.ж.

А.Б.Жұмағұлов

С.У.Такиров

А.Б.Бейсентай

Ж.Ш.Жумагелдин

А.А.Мырзахметов

А.Б.Жұмағұлов

Ж.Қ.Смағұлов

 

Кафедраның білім беру бағдарламасы ресурстарын дамыту

1

Ақпараттық ресурстарды жетілдіру Кафедраның сайттық бетін жаңа ақпараттармен толықтырып, жүйелі жаңартып отыру. Атап айтқанда:

  • Мамандықтар туралы толық мәлімет;
  • Кафедраның жоспары;
  • Кафедраның құрамы;
  • Кафедра мүшелерінің оқу-әдістемелік, ғылыми, тәрбие жұмыстары;
  • Кафедрада оқытылатын пәндерге сипаттама;
  • Кафедраның шығармашылық байланыстары;
  • Кәсіби бағдар-жұмытстары;
  • Кафедра филиалдары туралы мәлімет;

Қыркүйек, мамыр 2015 ж.

Қыркүйек, мамыр 2016 ж.

Қыркүйек, мамыр 2017 ж.

Кафедра меңгерушісі

2

Білім беру бағдарламаларын оқу және ғылыми әдебиеттермен қамтамасыз ету Қазақ тіл білімі мен қазақ әдебиетінің теориясы, тарихы, қазіргі жағдайына арналған жаңа әдебиеттерге тапсырыс беру

Сәуір 2015,2016, 2017ж.

Кафедра меңгерушісі

3

Материалдық-техникалық базаны жетілдіру – Қазақ тілі мен әдебиетіне арналған мамандандырылған кабинет ашу

– білім беру бағдарламасы пәндері бойынша ақпараттық-анықтамалық материалдарды толықтырып отыру

-оқу корпусының айналасын абаттандыру жұмыстарын тұрақты жүргізу

Мамыр 2016ж.

Маусым 2014,2015,2016 ж.

Сәуір-мамыр 2014ж.

Қыркүйек-қазан

2016 ж.

Қыркүйек 2017 ж.

Кафедра меңгерушісі

Қазақ әдебиет кафедрасының меңгерушісі Ж.Ж.Жарылғапов

Филиал жұмыстары
 

Қазақ әдебиеті кафедрасының Қарағанды қаласы №39 гимназиядағы филиалының 2014-2017 жылдар аралығындағы өткізілген жұмыстар туралы ақпарат

Е.А.Бөкетов атындағы Қарағанды мемлекеттік университетінің филология факультеті қазақ әдебиеті кафедрасының филиалы М.Жұмабаев атындағы №39 гимназияда 14 сәуір 2014 жылы ашылып, екі жақты келісімшартпен заңдастырылды.

Келісімшарт бойынша жоспар жасалып, гимназияда төмендегідей негізгі іс-шаралар өтті:

  1. Гимназияда университет студенттерінің практикадан өтіп, түрлі әдістемелік тұрғыдан көмектер алуы ұйымдастырылған. Университеттің қазақ әдебиеті кафедрасының оқытушылары «Мамандық таңдау», «Әдеби кеш», «Филология апталықтарын» өткізуге көмек беруді дәстүрге айналдырған.
  2. Университеттің қазақ әдебиеті кафедрасы профессорлары «Абайтану», «Сөз өнері» пәндерінен дәрістер жүргізеді.
  3. 2014 жылы «Мектеп.Отбасы. Мемлекет» тақырыбында халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция өткізілді.
  4. «Қазіргі қазақ әдебиетінің идеялық-эстетикалық парадигмалары» тақырыбында аймақтық және жоғары оқу орындары аралық ғылыми-тәжірибелік конференция 2015 жылы 17 қараша күні өткізілді.
  5. 2015 жылы қазан айында Қазақ хандығының 550 жылдығына рналып «Менің Қазақстаным» атты тарихи тағылымдық білгірлер сайысы өтті.
  6. 2015 жылы «Тіл тұғыры-ұлт ғұмыры» атты қазақ тілі мен әдебиеті апталығы аясында Абай Құнанбаевтың 170 жылдығына арналған «Алаштың арда Абайы» атты әдеби кеш өткізілді.
  7. ҚР Білім және ғылым министрлігінің 2013 жылғы 3 сәуірдегі №115 бұйрығына сәйкес «Негізгі орта және жалпы орта білім беру деңгейлерінің 9-11 сыныптары үшін «Абайтану» курсының типтік оқу бағдарламасы» бекітілуіне қатысты оқулық, оқу құралдарын шығару мәселесі күн тәртібіне қойылды. Осы іске профессор Б.С.Рахимов үлкен көмек беріп, төмендегі оқулықтар жазылып, қолданысқа енді:

1) «Абайтану» (Жалпы білім беретін орта мектептің 11-сынып оқушыларына арналған оқулық), құрастырушылар Б.С.Рахимов және Ж.С.Базыл; «TENGRI LTD» баспасы, 2016 жыл, 116 бет;

2) «Абайтану» (Жалпы білім беретін орта мектептің 11-сынып оқушыларына арналған оқулық), құрастырушылар Б.С.Рахимов және Ж.С.Базыл; Қарағанды қ., ОНК «Print», 2017 жыл, 88 бет.

Қазіргі уақытта 9-сыныпқа қатысты оқулық дайындалып жатыр.

  1. 2017 жылы қыркүйек айында гимназияда «Ұлт болашағы және латын әрпі» тақырыбында дискуссия, «Латын әрпіне көшу заман талабы» тақырыбында ата-аналар мен оқытушылар, мұғалімдер қатысқан жиналыс өткізілді.
  2. Келісімшарт бойынша мектептегі озат оқушыларға кафедра ғалымдары тарапынан ғылыми семинарларға, білім сайысы, олимпиадаға дайындық бойынша тиісті көмек беруде. 
Top